Kochani, jako że pytacie nas w mailach o kwestie dotyczące zdrowia (zwłaszcza dzieci) w podróży, szczególnie szczepień i zapobiegania malarii, zdecydowaliśmy się zrobić krótki cykl „Zdrowie w podróży”. Opiszemy w nim najważniejsze zagadnienia związane z wyjazdami z dziećmi w  miejsca egzotyczne. Dzisiaj część pierwsza – szczepienia.

Kwestia zdrowia i szczepień w podróży jest ważna, zwłaszcza jeśli podróżuje się w egzotyczne miejsca i to w dodatku z małymi dziećmi. Część chorób, która występuje w tropikach w naszym regionie nie występuje i nie jest powszechnie znana, a tym samym budzi większy niepokój.

Wiem, jak duży lęk czują rodzice, którzy jadą w tropiki i stoją przed podjęciem decyzji – szczepić dzieci czy nie szczepić. A jeśli szczepić to na co? W jakim wieku można szczepić dziecko a w jakim nie? etc.

Pamiętam jak sami sobie stawialiśmy te pytania i jak dużo czasu poświęciliśmy na zgłębianie tego tematu, dlatego postanowiliśmy podzielić się wiedzą z innymi. Dodam jeszcze, że odbyliśmy konsultacje z czterema różnymi lekarzami medycyny podróży, przyjęliśmy serię szczepień, które wspólnie z lekarzami uznaliśmy za ważne więc jesteśmy bogatsi o wiedzę a potem i doświadczenia.

Jedna ważna uwaga: Nie jesteśmy lekarzami więc ten artykuł ma jedynie charakter informacyjny. Dokładamy wszelkich starań, żeby tekst był rzetelny i zawierał ważne i prawdziwe informacje, ale może się tak zdarzyć, że coś przeoczyliśmy czy o czymś zapomnieliśmy (czekamy na uwagi w komentarzach. Jeśli czegoś brakuje lub coś trzeba doprecyzować to dajcie znać, chętnie dopiszemy).

Tym tekstem chcemy pokazać, jak ważne jest planowanie wyjazdów również w kwestii zdrowotnej i zachęcić Was do udania się do dobrego lekarza medycyny podróży!

 

Uwagi ogólne

Zabierz się za temat szczepień dużo wcześniej – nawet 3 miesiące przed wyjazdem.

Raz, że komplet szczepień to duży wydatek finansowy, zwłaszcza dla całej rodziny.

Dwa, że niektóre szczepienia muszą być podawane w pewnych odstępach, żeby osiągnąć odporność i zaszczepienie pełnym cyklem wymaga po prostu czasu. Dodam tylko, że niektóre szczepionki można podawać łącznie przy jednej wizycie, ale niektóre wymagają nawet kilku tygodni przerwy przed i po.

Trzy – może się zdarzyć, że Ty lub Twoje dziecko zachorujecie  i trzeba będzie przełożyć przyjęcie kolejnej dawki więc dobrze mieć zapas czasowy.

Cztery, że po niektórych szczepieniach może wystąpić złe samopoczucie i podwyższona temperatura więc daj sobie czas na pobycie wtedy w domu. Głupio byłoby zaczynać podróż od gorączki w samolocie.

Pięć – znalezienie lekarza medycyny podróży, który weźmie na siebie odpowiedzialność zaszczepienia również małego dziecka nie jest taka prosta i oczywista. Czasem może się okazać, że potrzebujesz sporo czasu, żeby udało Ci się taką wizytę umówić.

Sześć – może się okazać, że jest chwilowy niedobór danej szczepionki w przychodniach i hurtowniach (mieliśmy taką sytuację w przypadku dwóch szczepionek!) więc warto dać sobie czas na uzupełnienie jej braków.

 

Lista szczepień

Poniższa lista szczepień nie obejmuje wszystkich chorób i szczepień na świecie, ale skupia się głównie na Europie i Ameryki Łacińskiej, po których my podróżujemy. Część wiedzy jest oczywiście uniwersalna, ale na pozostałych kontynentach –  zwłaszcza mam na myśli Afrykę i Azję – występują dodatkowe choroby, albo groźniejsze odmiany wspomnianych.

Nazwa Ilość dawek Ochrona Uwagi Zagrożenie Objawy Występowanie
WZW A

(Hepatitis A)

 

2 dawki

1 dawka  – m.in. 2 tyg. przed wyjazdem

 

2 dawka – 6-12 m-cy później

 

Zastrzyk

1 dawka chroni około rok.

 

2 dawki powyżej 20 lat

Można szczepić dzieci powyżej 1 r.ż.

 

Choroba układu pokarmowego przenoszona jest przez kontakt bezpośredni z osobą zakażoną, albo też drogą pokarmową (poprzez spożywanie zakażonej wody, lodu, owoców morza wyłowionych z zakażonych zbiorników wodnych, surowych owoców, warzyw, nie ugotowanej żywności)

Może przebiegać bezobjawowo, ze średnim nasileniem albo mieć przebieg bardzo ciężki. Objawy takie jak:

– gorączka

– brak apetytu,

– nudności,

– wymioty

– zażółcenie skóry pojawiają się od 2 do 6 tygodni po zakażeniu wirusem.

Występuje praktycznie na całym świecie choć w krajach rozwiniętych rzadko.

Ryzyko zachorowania jest większe im gorsze są warunki higieniczno – sanitarne.

Cena za jedną dawkę:

 

225 PLN

WZW B

(Hepatitis B)

 

3 dawki:

W odstępach:

0 – 1m – 6m

 

4 dawki:

0-7-21 dni oraz 4 dawka po roku

 

 

Zastrzyk

Odporność wieloletnia (ponad 30 lat)

W Polsce dzieci są szczepione w ramach kalendarza szczepień.

Tzw. „żółtaczka wszczepienna”

Do zakażenia dochodzi poprzez:

-kontakt skaleczonej skóry lub błon śluzowych z zarażoną wirusem krwią lub innymi wydzielinami

– transfuzję krwi

– kontakty seksualne bez zabezpieczenia

– akupunkturę, tatuaże, używanie tej samej igły do podawania narkotyków

Okres wylęgania wynosi od 60 do 90 dni. Symptomami zarażenia WZW B są m.in.:

– osłabienie,

– brak apetytu,

– nudności i wymioty

– bóle stawów

– zażółcona skóra.

WZW B występuje na całym świecie. Najniższe ryzyko zachorowania jest w krajach rozwiniętych

Cena za jedną dawkę:

 

55-80 PLN

DUR BRZUSZNY (typhoid) 1 dawka

min. 2 tyg. przed wyjazdem

 

Zastrzyk

2-3 lata

Można szczepić dzieci powyżej 2 r.ż.

Choroba zakaźna, przenoszona drogą pokarmową.

Zarazić się można jedząc skażone jedzenie (owoce morza, surowe owoce, produkty mleczne) lub pijąc zanieczyszczoną wodę; także w kontakcie z chorym.

– stopniowe narastanie temperatury

– ból głowy i złe samopoczucie ogólne

– brak apetytu

– bezsenność

– biegunki lub zaparcia

– u niektórych pojawiają się różowe plamki, które znikają pod wpływem ucisku

– nie leczona prowadzi do innych objawów, nawet śmierci (około 10-20%)

Choroba występuje w krajach rozwijających się. Ryzyko zachorowania jest większe im gorsze są warunki higieniczno – sanitarne.

Największe ryzyko w Indiach i ościennych krajach Azji Pd.-Wsch., a także w krajach Afryki Północnej i Zachodniej oraz tropikalnych rejonach Am. Południowej, głównie w Peru.

Cena za jedną dawkę:

 

235 PLN

ŻÓŁTA GORĄCZKA (febris flava)

 

1 dawka

min. 10 dni przed wyjazdem

 

Zastrzyk

Do niedawna uważano, że ochrona po 1 dawce wynosi 10 lat, ale obecnie uznaje się , że ochrona jest dożywotnia

W niektórych krajach szczepionka jest obowiązkowa:

– dla osób przyjezdnych ze wzlg. na ryzyko zachorowania

– dla osób przybywających z krajów, gdzie występuje żółta (ryzyko rozprzestrzeniania)

Lista krajów tutaj.

 

Można szczepić dzieci powyżej 9 m.ż.

Potwierdzeniem przyjęcia szczepionki jest wpis do tzw. Żółtej książeczki, którą należy okazać w razie kontroli granicznej.

Groźna choroba wirusowa przenoszona przez komary.

Objawy:

– gorączka, dreszcze, ogólne osłabienie

– bóle głowy i ciała

– nudności i wymioty

W ciężkich przypadkach także:

– żółtaczka,

– krwawienia,

– wstrząs i niewydolność narządowa

 

Występuje w obszarach tropikalnych i subtropikalnych Afryki, Ameryki Południowej

Mapkę z dokładnym rejonem występowania znajdziecie tutaj.

Cena za jedną dawkę:

 

215 PLN

TĘŻEC

(tetanus)

 

POLIO

(poliomyelitis)

 

BŁONICA (diphtheria)

 

 

1 dawka

raz na 10 lat (szczepienie przypominające)

 

Zastrzyk

 

10 lat Uwaga:

Istnieją szczepionki 3 w 1, ale także na każdą z wymienionych chorób oddzielnie lub krzyżowo z krztuścem.

Dokładny kalendarz szczepień zależy od wcześniej przyjętych dawek.

Tężec: Kontakt zranionego miejsca z zakażoną ziemią

 

Polio: Kontakt z zakażoną wodą i żywnością

 

Błonica: Przenoszona drogą kropelkową lub przy bezpośrednim kontakcie z chorym

 

Tężec: Początkowe objawy to ogólne pogorszenie samopoczucia, bóle głowy i mięśni, poty; następnie dochodzi do m.in. szczękościsku, napięcia mięśni, wygięcia ciała, napadowych skurczów

 

Polio: Objawy grypopochodne, gorączka, ból gardła, dreszcze, bóle brzucha; u niektórych dochodzi do zapalenia opon mózgowych, niedowładów mięśni, czasem do śmierci

 

 

Błonica: Gorączka, ból gardła, obrzęk szyi, skóry

Tężec: Laseczki tężca występują w glebie na całym świecie

 

Polio: Na świecie jest kilka krajów, w których endemicznie występuje szczep polio: Pakistan, Afganistan, Nigeria, Indie, Ukraina oraz kraje, gdzie czasami odnotowuje się przypadki dzikiego wirusa polio m.in.: Czad, Angola, Niger, Chiny

 

Błonica: Występuje powszechnie na całym świecie, choć rzadko w krajach uprzemysłowionych, w których jest wysoki stopień sczepień powszechnych

Cena za jedną dawkę (3w1):

 

110  PLN

CHOLERA

(cholera)

 

2 dawki

druga w odstępie min. 7 dni.

 

2 dawka najpóźniej tydzień przed wyjazdem

 

Doustna

 

 

 

U dorosłych min. 2 lata, u dzieci krócej

Można szczepić dzieci powyżej 2 r.ż.

 

Szczepionka daje również 50% ochronę na niektóre szczepy bakterii e-coli

Ryzyko dla turystów jest raczej nieduże i dotyczy osób, które nie przestrzegają zasad bezpiecznego spożywania posiłków (mycie, sparzenie, gotowanie).

Bardziej narażeni są podróżni udający się w rejon gdzie jest epidemia.

Choroba może przebiegać:

– bezobjawowo

– z lekkimi objawami jak wodnista biegunka

– z ciężkimi objawami: silna biegunka + wymioty, które prowadzą do odwodnienia (nawet śmierci)

Okres wylęgania od kilkunastu godzin do 5 dni.

Występuje w krajach rozwijających się, gdzie są słabe warunki sanitarne głównie Afryka, Azja i gdzieniegdzie Ameryka Południowa i Środkowa.

Cena za jedną dawkę:

 

190 PLN

WŚCIEKLIZNA (rabis)

 

3 dawki

w odstępach:

0, 7 dni, 21 dni

 

Dawka uzupełniająca po roku

 

Zastrzyk

 

5 lat

Można szczepić dzieci powyżej 1 r.ż.

Mimo przyjęcia 3 dawek, w razie pogryzienia  należy udać się do lekarza w celu przyjęcia kolejnych zastrzyków.

Brak przyjęcia cyklu szczepień wcześniej oznacza konieczność przyjęcia immunoglobiny i pierwszej dawki w ciągu 24h od ugryzienia, co w  niektórych rejonach może być trudne ze względu na małą dostępność.

Największe zagrożenie stanowią koty i psy uliczne, jak również  nietoperze oraz małpy. Te ostatnie mogą wskoczyć na plecy turysty, zwabiane zapachem jedzenia z jego plecaka.

Okres wylęgania wynosi najczęściej 1-3 miesiące, choć pierwsze objawy mogą się pojawić po 10 dniach.

 

Objawy: ból głowy, gorączka, uczucie niepokoju, zmiana czucia w miejscu ugryzienia

Następnie mogą dojść halucynacje, nadpobudliwość, aerofobia.

W większości przypadków cholera jest śmiertelna.

Występuje praktycznie na całym świecie.

Do grupy wysokiego ryzyka należą dzieci, które często głaszczą zwierzęta oraz grotołazi, ze względu na potencjalny kontakt z nietoperzami zamieszkującymi jaskinie.

Cena za jedną dawkę:

 

160 PLN

Ceny podane w tabeli są przykładowe (08.2017) i pochodzą z wybranej przychodni.

Zarówno my, jak i Bartek przyjęliśmy wszystkie szczepionki wymienione w tabeli z wyjątkiem cholery, bo w momencie kiedy się szczepiliśmy szczepionka była wprawdzie dopuszczona do obrotu w Polsce, ale przez wiele miesięcy nigdzie nie była dostępna.

Na szczepienie przeciwko wściekliźnie również się zdecydowaliśmy się bo plan trasy przed wyjazdem był bardzo elastyczny i zakładaliśmy, że możemy znaleźć się w miejscach oddalonych, gdzie szybki dostęp do dobrej kliniki z immunoglobiną niezbędną w razie pogryzienia może być utrudniony.

 

Ważne pytania

Podejmując decyzję o wskazaniu do szczepienia należy odpowiedzieć na kilka ważnych pytań. Oczywiście decyzję o szczepieniu podejmujesz wspólnie z lekarzem i to on zada Ci te pytania, a także pomoże na niektóre odpowiedzieć.

  1. Do jakiego kraju / regionu wyjeżdżasz. To pytanie podstawowe. Może się zdarzyć tak, że choroba w danym kraju występuje, ale już w regionie do którego konkretnie jedziesz nie. Wtedy lekarz może uznać za zbędne się szczepić.

  2. W jakim czasie jedziesz – w porze suchej czy deszczowej. (Ta kwestia dotyczy tylko niektórych szczepionek)

  3. Jaki będzie charakter Twojego wyjazdu? Od tego jak zamierasz podróżować może zależeć na przykład wskazanie do przyjęcia szczepionki na wściekliznę (wiejskie tereny, oddalone od infrastruktury etc.).

  4. W jakim wieku jest Twoje dziecko. Część szczepień wymaga ukończenia 9 miesięcy a część dwóch lat (szczegóły w tabeli)

  5. Jaki jest stan Waszego zdrowia? Niektóre choroby czy alergie wykluczają przyjęcie niektórych szczepionek.

 

 

Przydatne linki

I na koniec kilka przydatnych linków, z których korzystałam pisząc ten tekst i z których przede wszystkim korzystamy każdorazowo przygotowując się do podróży.

https://wwwnc.cdc.gov/travel/destinations/list/ – Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (CDC)

http://www.who.int/ith/en/ – Światowa Organizacja Zdrowia

http://szczepieniadlapodrozujacych.pl/ – Ekspercki serwis dla osób planujących podróże egzotyczne

http://www.medellan.pl/ – Medycyna Podróży, przychodnia w Warszawie.

 

A na koniec tylko jedna nasza rada: Idź do lekarza medycyny podróży, przemyśl wszystko, przedyskutuj i zaszczep się, a potem jedź i ciesz się światem. Jest taki piękny, że nie warto z lęku przed chorobami rezygnować z jego zwiedzania :).

Komentarz do “ZDROWIE W PODRÓŻY cz. I – SZCZEPIENIA (RÓWNIEŻ DZIECI) – CO? GDZIE? i ZA ILE?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


*